|
|
Tijdlijn 1933
[ 1933 - 1934 - 1935 - 1936 - 1937 - 1938 - 1939 - 1940 - 1941 - 1942 - 1943 - 1944 - 1945 ]
|
|
feb |
|
apr |
|
jun |
|
aug |
|
okt |
|
dec |
 |
|
 |
 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| jan |
|
mrt |
|
mei |
|
jul |
|
sep |
|
nov |
|
|
|
 Dankzij intensieve propaganda krijgt de Nationalsozialistische Deutsche Arbeiterpartei een meerderheid van stemmen en rijkskanselier Kurt von Schleicher treedt af. President Hindenburg wordt in het huis van de nazi minister van buitenlandse zaken von Ribbentrob overhaald. Partijleider Adolf Hitler wordt de nieuwe kanselier met oud-kanselier Franz von Papen als vice-kanselier. Toch blijft het een redelijk conservatief kabinet, met slechts drie nazi ministers. Hitler benoemt Hermann Göring Rijkscommissaris voor de Luchtvaart. Göring krijgt de opdracht de Duitse luchtmacht uit te breiden, in het geheim want door het Verdrag van Versaille bestonden er nog steeds de beperkingen op de herbewapening.
|
|
|
|
|
 Hitler zegt niet te kunnen samenwerken met de Centrale Partij en vraagt om nieuwe verkiezingen. Göring, die tevens Minister van Binnenlandse Zaken van Pruisen richt een politiemacht van 50.000 hoofdzakelijk SA mannen op, zij zal als Hifspolizei fungeren en vormt de basis voor de Gestapo. Op 27 februari brandt Duitse parlementsgebouw (Reichstag) in Berlijn tot de grond af. Göring is vlug ter plekke om de communisten te beschuldigen. Een Nederlandse metselaar genaamd Marinus Van der Lubbe, mentaal labiel en anarchist, wordt al gauw aangewezen als de brandstichter. De volgende dag kondigt Hindenburg de nationale noodtoestand af, en doet een beroep op artikel 48 van de Weimar constitutie waardoor de nazi's boven de wet komen te staan. De linkse pers wordt verboden. Duizenden communisten, socialisten en liberalen worden gearresteerd door de SA'ers en in concentratiekampen gestopt.
|
|
|
|
|
 Concentratiekamp Dachau is een feit, duizenden tegenstanders van de nazi's worden in dit kamp terechtgesteld. Sepp Dietrich richt de SS eenheid Leibstandarte Adolf Hitler op. Hitler krijgt niet de meerderheid waar hij op had gehoopt bij de Reichstagverkiezingen op 5 maart, namelijk slechts 44 procent. Maar samen met de acht procent van hun bondgenoot, de nationalistische DNVP is dit voldoende voor een meerderheid. De nieuwe regering zetelt in het Kroll Opera Huis in Berlijn. Het gouverneurschap van Beieren wordt afgezet en Franz von Epp wordt de nieuwe gouverneur. Hitler brengt zijn plannen voor een meer gecentraliseerd, door nazi's bestuurd Duitsland (Gleichschaltung) naar buiten en verleent amnestie aan alle nazi's die misdaden hebben gepleegd tijdens zijn greep naar de macht. De eerste wet die Hitler aandraagt is de Ermächtigungsgesetz, die vier jaar zou gelden en van Duitsland een dictatoriale staat maakt. De Reichstag, omgekocht of geintimideerd door de aanwezigheid van de SA, stemde toe. Heinrich Himmler, leider (Reichsführer) van de SS, wordt op 9 maart hoofdcommissaris van de politie in München.
|
|
|
|
|
 De eerste dag in mei zal worden gevierd door de nazi's als Tag der nationalen Arbeit. Joodse winkels en ambachtslieden worden officieel geboycot. Joodse en anti-nazi ambtenaren worden van hun functie ontheven, tien procent van alle overheidsdienaars krijgen hun ontslag. Joodse winkels, goederen, dokters en advocaten worden geboycot. Talloze joden en intellectuelen voelen zich bedreigd en vertrekken naar het buitenland. Sommigen worden gedwonen. De nazi's censureren met succes de kranten en andere media. Himmler krijgt ook het bevel over de politie in Beieren en de Gestapo. |
|
|
|
|
 Vakbonden worden opgeheven, in de plaats daarvan wordt het Deutsche Arbeitsfront opgericht op 10 mei onder leiding van Robert Ley. Bezittingen van de communistische partij KPD worden door de nazi's geconfisqueerd. Joseph Goebbels, minister van Propaganda, moedigde studenten aan om alle boeken die in strijd waren met de nazi-idiologie te verbranden. Dat resulteerde in een grootscheepse verbranding van boeken op 11 mei 1933. 20.000 boeken, geschreven door Joden, socialisten en liberalen, worden verbrand. Ook de eigendommen van de naar Amerika gevluchtte Albert Einstein werden op de brandstapel gegooid.
|
|
|
|
|
 Hitler roept een aantal wetten het leven in, die werkeloosheid moeten verminderen en de economie moeten verbeteren. Eind juni, begin juli worden alle politieke partijen met uitzondering van de NSDAP opgeheven.
|
|
|
|
|
 Hitler sluit een overeenkomst met paus Pius XII, Duitsers zouden de vrijheid behouden om gelovig te blijven, en de Kerk zou zich niet met de politiek bemoeien. Hitler introduceert op 14 juli een nieuwe wet die zijn volk verbiedt om politieke partijen op te richten, zodat de nazipartij de enige legale partij blijft. Men spreekt dan van een eenpartijstaat. |
|
|
|
|
 De vijfde bijeenkomst bij Nürnberg vindt plaats, de nazi's vieren de overwinning van hun führer. Göring wordt bevorderd tot Generaal der Infanterie door Paul von Hindenburg op 31 augustus 1933. |
|
|
|
|
| Walter Darré, Minister van Agricultuur, voert een nieuwe wet in die gehoorzame Duitse boeren 125 hectare met onvervreemdbaar landgoed garandeert. Dat landgoed zou op zijn oudste zoon overgaan als de boer zou sterven. De enige voorwaarde is dat de begunstigde arisch bloed moet hebben. De tweede wet die Darré invoert in september voorziet in stabiele minimumprijzen voor agrarische producten. In het kader van de Gleichschaltung richt Goebbels op 22 september de Reichskulturkammer op. Iedereen die in de culturele sector wilde werken, diende zich aan te melden. Alleen 'Ariërs' werden toegelaten. De Winterhilfe campagne begint, SA leden collecteren in de steden en de rijken gaven contributies aan de armen, natuurlijk mits zij van het 'pure Arische ras' waren. |
|
|
|
|
| Op 14 oktober haalt Hitler Duitland uit de Volkenbond, een organisatie van bijna alle landen van Europa die 13 jaar eerder was opgericht. Het doel van de bond was om de vrede te bewaren en ruzies tussen landen bij te leggen. Nu kunnen de Duitsers beginnen met de herbewapening. |
|
|
|
|
 Het Deutsche Arbeitsfront introduceert het Kraft durch Freude (kracht door vreugde) programma, wat het leven van Duitse arbeider moest verbeteren en tegelijkertijd meer aanhangers voor het nazisme winnen. Twee grote cruise-schepen worden gebouwd om Duitse arbeiders op een cruise-vakantie te nemen. Echter, in werkelijkheid was slechts één op de zes van de vakantiegangers echt arbeider. Later zou het KdF-Wagen initiatief voor veel Duitse burgers een auto betaalbaar maken. |
|
|
|
|
 Rudolf Hess, rechterhand van Hitler word op 1 december 1933 Minister zonder portefeuille gemaakt. De hoorzittingen naar aanleiding van de Reichstag brand lopen ten einde, alleen Van der Lubbe wordt schuldig bevonden. De 31e geeft Goebbels een toespraak waar hij terugblikt op het zeer succesvolle jaar voor de nazis. De NSDAP telt op dit moment bijna een miljoen leden. |
|
|
|
|
